Dni Kultury Japonii, Łódź 2009

W dniach 16-24.11.2009 miały w Łodzi miejsce kolejne, 27-me już Dni Kultury Japonii. Organizatorami byli, jak i w roku ubiegłym, Ośrodek Języka i Kultury Japonii im. prof. Ryochu Umedy oraz Muzeum Archeologiczne i Etnograficzne plus kilka innych placówek kulturalno oświatowych. Kto ciekaw szczegółów, niech zerknie w tegoroczny program. O całości festiwalu, który tym razem odbył się pod szyldem “Świat japońskiego teatru”, wypowiadać się nie będę – niemieszkanie w takich chwilach w Łodzi skutkuje tym, że trudno pojawić się na wszystkich pokazach i prelekcjach, trzeba wybierać. Zwłaszcza, gdy dowiaduje się niemal w ostatniej chwili (to mój mały zarzut odnośnie nikłej reklamy festiwalu).

Więc wybrałam.

Zdjęcia pozwolono robić dopiero PO przedstawieniu, więc jakby na jeden znak - ukłon grupy i wszystkie apatraty w ruch^^

Nie mogłam odmówić sobie obejrzenia spektaklu teatru pantomimy pana Hiroyasu Sasaki z czteroosobowym zespołem. Fantastyczna rzecz! Niebywałe, iż za pomocą gestów i muzyki oddać można tyle emocji, przekazać tkwiące w głowie aktora obrazy szerokiej publiczności i nawiązać z nią nić porozumienia, nie posługując się ani jednym słowem. Człowiek współczesny pozbawiony uczuć, zamieniający się powoli w maszynę, wykonującą codzienne, rutynowe czynności, bez wnikania w głębię, naciąganie liny, łapanie motyli, wchodzenie do rzeki bosymi stopami, człowiek zaplątany w sieci, z których wydostanie się dopiero docierając do własnego wnętrza, do źródła spokoju. Nie wiem, czy taki był przekaz pana Sasaki, ale takie właśnie obrazy nasuwały mi się do głowy podczas spektaklu.

“Chado – pokaz ceremonii herbacianej” pod nadzorem pani Yoko Aso pozostawił we mnie pewien niedosyt, czegoś mi zabrakło na płaszczyźnie organizacji. Wierzę, iż dziewczęta długo ćwiczyły do prezentacji, wierzę, iż mogły mieć tremę, ale drażnił mnie nieco ich brak skupienia podczas parzenia herbaty czy też późniejszego sprzątania czarek. Cały czas przychodziła mi na myśl dokładność dziewcząt prezentujących ceremonię podczas Dni Kultury Japonii w Biskupinie. Plusem niewątpliwym była jednak możliwość skosztowania łyka zielonej (dosłownie) herbaty. Zauważyłam przy tym, że już tak zapita jestem zieloną herbatą na co dzień, iż szczególnej jakiejś goryczy, o której mowa była, zbytnio nie poczułam, a i Pchełka moja raczej się nie krzywiła.

Emiko-san wyjaśnia, co i jak...

Z ciekawością wysłuchałam prelekcji pana Yoshimasa Mizuo “Manga i anime – działalność wydawnicza w Japonii”. Mimo iż nic nowego się nie dowiedziałam, miło było posłuchać. Z pewnością mogło zainteresować osoby, które w temacie jeszcze raczkują. Pchełka z całej prelekcji odnotowała… wielkiego Pikachu na ekranie;) I fragment animacji “Ponyo on the Cliff” (reż. Hayao Miyazaki, 2008).

“Cuda na scenie – makijaż teatralny” zainteresowało mnie szczególnie. I nie bardzo zgadzam się ze słowami prowadzącej prelekcję Izumi Yoshida – historia JEST ciekawa i o historii właśnie makijażu posłuchałabym z nieukrywaną przyjemnością. Nyo, ale może należę do mniejszości;) Interesujące, że z wykładu o makijażu gładko przeszliśmy do teatru muzycznego Takarazuka i kilku fragmentów rewii – w sumie też miło. Bo w gruncie rzeczy, czy to ważne, czy trzymamy się tematu, czy też delikatnie od niego odbiegamy? Grunt, że nadal tkwimy przy Japonii, a zebrani dobrze się bawią.

Warsztaty suibokuga i wyrób ozdób praban sobie odpuściłam. Bynajmniej nie dlatego, że uznałam je za mniej ciekawe (skądże!), ale obiecałam Pchełce warsztaty origami. A warsztaty, poprowadzone przez panią Emiko Hiraoka, wypadły ogromnie sympatycznie, co skutkowało ogromnym rogalikiem na buźce Pchełki i chęcią samodzielnego składania papierowych figurek w domu.

... a rezultaty pracy - o, takie^^

Oprócz tego obejrzałam dwie wystawy fotografii – “Góra Fuji” Mitsuhiro Yokoyama oraz “Festiwal w Japonii” Masakatsu Yoshida, oczy nacieszyłam wystawą kimon, kakemono i akcesoriów (ach! te śliczne, malutkie zori), przyjrzałam się też wystawie “Urushi – świat japońskiej laki”, zawierającej prace Tsuneo Goto i Tetsuhiro Aso. Rzeczy naprawdę piękne.

Co mi się w łódzkich Dniach Kultury Japonii wyjątkowo podoba, to nie dobór materiału, jakość wykładów, ilość prezentowanych zbiorów czy filmów, ale atmosfera, jaka tam panuje. Czasami mam wrażenie, że ci ludzie angażowali by się w te dni, nawet gdyby mieli je robić wyłącznie dla siebie. Mnóstwo tam uśmiechu, radości, pasji, bez względu na wiek. To się ceni.

Dni Kultury Japonii, Łódź 2008

Już po fakcie i relacjonowane ze zwłoką, ale. W dniach 2-6 XII 2008 w Łodzi miejsce miały Dni Kultury Japonii pt. Tradycyjne i współczesne oblicze Japonii zrealizowane między innymi przez Ośrodek Języka i Kultury Japonii im. prof. Ryochu UMEDA. Nie mogąc być na wszystkim, z racji odległości, wybrałam to, co mnie najbardziej interesowało i, szczerze pisząc, wcale się nie zawiodłam. Może ze względu na panującą tam atmosferę – zarówno wśród uczestników, jak i prowadzących, którzy, jak się zdawało, sami tym krajem byli zauroczeni. Może ze względu na przekazywane treści. A może jedno i drugie dało ten wyjątkowo pozytywny efekt, nie wnikam. Grunt, że się dobrze bawiłam, a na części prelekcji bawiła się i moja Pchełka.^^

© Bożena, Jan Zeitz, kokeshi – zbiory własne

Właśnie, prelekcje. Wybrałam cztery, czwartkowo-piątkowe.  Pierwsza, Polubić Nihongo, z samej swej nazwy niewiele mi mówiła, a gdybym wiedziała, że będzie o gramatyce, o fonetyce i jeszcze z otarciem o metodykę, to pewnie bym nie poszła. I to byłby błąd! Bo prelekcja podobała mi się nad wyraz; refleksja – gdyby tak mówiono o gramatyce na studiach, pewnie chętnie chodziłabym na wykłady. Kolejna prelekcja była na temat malarstwa tuszem, suibokuga. Zarys historyczny przedstawił pan Yoshida, opowieściami o praktyce zajęły się jego żona z córką. Ach, piękna rzecz! Takie malarstwo. Bo choć lubię kolory, to monochromatyczność i prostota pociągają mnie dużo bardziej. Dnia kolejnego prelekcja państwa Zeitz na temat laleczek kokeshi [momentami autorzy schodzili za bardzo z tematu, ale w ostateczności można im to wybaczyć] plus prezentacja ich bogatego zbioru kokeshi oraz Daleko od domu, relacja pani Domańskiej z podróży do Japonii. Poza prelekcjami naoglądałam się [i nawzdychałam do] wystawy laleczek kokeshi oraz kakemono – wiszących obrazów malowanych tuszem.

Wszystkie prelekcje i wyżej wspomniane wystawy odbyły się w Muzeum Archeologicznym i Etnograficznym. I jedyne, czego trochę żałuję, to że nie udało mi się użyć tychże Dni więcej.^^

Japonia, kraj nie tylko samurajów – Biskupin 2008

I pojechałam. Wybrałam dzień drugi XIV Festynu Archeologicznego, choć w sumie plan wszystkich jest niemal identyczny. Doznania – liczne i różnorodne.

Co mnie urzekło:
- pani od kaligrafii, która na pytanie o najczęstszy motyw rysunku japońskiego odpowiedziała krótko: Fuji we wszystkich odmianach;
-wystawa tematyczna w muzeum, a tam szczególnie ekspozycja drzeworytów japońskich oraz zbiór laleczek przedstawiających dwór cesarski;
- pokaz zakładania kimona;
- ceremonia picia herbaty;

[dwa ostatnie prowadzone przez te same dwie pasjonatki kultury japońskiej - ich gesty, ruchy i wiedza zdradzały, że po prostu tę kulturę czują]

Co mnie poirytowało:
- pokaz makijażu, który z japońskim miał co najwyżej wspólne kolory, bo już zakres i intensywność wykonania niekoniecznie. Poza tym wiedza pani makijażystki pozostawiała wiele do życzenia, więc szybko sobie pokaz darowałam;
- stanowczo za mało muzyki japońskiej. Tradycyjne dźwięki rozbrzmiewały z głośników na ścieżkach niezwykle rzadko, a szkoda.

Oprócz tego ciekawe były uwagi pani Imamura odnośnie przyrządzania sushi, ogromnie podobały mi się wyważone gesty łucznika [ten spokój!] i zachwycały okazy drzewek bonsai [z rodzaju outdoor, jak mniemam, bo na tym zimnie większość drzewek przeznaczonych do wnętrza by nie wytrzymała]. Smakowała mi zupka z ryby, choć podchodziłam do niej sceptycznie, a zajadałam się krewetkami z ryżem i warzywami [mimo, że ryż był na ostro i popić musiałam zupełnie nie-japońską colą]. Aha, i mimo wcześniejszego postanowienia, dokupiłam do swej biblioteczki dwie kolejne książki ^^’. Ogólnie rzecz biorąc, pomijając drobne niedociągnięcia, festyn uważam za udany.